27.12.2001
Çeçenlerin, Afganistan'da Bin Ladin'in yanında yer aldığı bir Rus iddiasından ibaret. Oysa Rusya'nın Çeçen halkına karşı terör uyguladığı ortada
11 Eylül terörist saldırılarından bu yana Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, kendi mücadelesini hayran olunacak bir biçimde yürüttü. Rus lider dünyaya akıllı bir taktik dersi verdi. En yakın danışmanlarının, hatta Rus diplomasisinin geleneksel tavrına da aykırı hareket eden Putin, ABD'nin yanında yer aldı. Moskova, Amerika ile aynı fikirdeydi: Kremlin de Beyaz Saray gibi, terörizme karşı yürütülecek mücadeleyi kendi önceliği olarak benimsedi.

Putin atik davrandı

Ancak Moskova, köktendinci terörizme karşı mücadele olarak belirgin bir hedef de seçmedi.
Rusya, tabii ki uzun süreden beri tek başına sürdürdüğü Çeçenya'daki mücadelesinden bahsediyordu... Putin, 11 Eylül'de ABD Başkanı George W. Bush'a telefon eden ilk ülke lideri oldu. Putin telefonda Bush'a, ABD'nin terörizme karşı yapacağı mücadelede Rusya'nın oluşturulacak koalisyonun ilk sıralarında yer alacağını söyledi.

Bush da bu davranışı karşılıksız bırakmadı. Putin'e dostça davrandı. İki ülke arasında, NATO'nun genişlemesi, nükleer silahsızlanma, savunma kalkanı projesi gibi birkaç konuda bulunan anlaşmazlıklara rağmen, Amerikan-Rus ortaklığının gelişmesini kutladı.

Putin, daha önceden Rusya'nın Çeçenya'da yürüttüğü mücadeleyi 'kirli savaş' olarak gören ABD'nin, bu konuda biraz daha hoşgörüsünü kazandı. Putin, "Çeçenler-Bin Ladin, aynı mücadeledir" formülünü ABD'ye çok iyi sattı.

Çeçenler arasında da, İslamcıların bulunduğu, hatta bu köktendincilerin de 'terörist' olarak nitelendirilebilecek bazı eylemlerde yer aldıkları doğru olabilir. Ama sonuç olarak, Çeçenlerin, Afganistan'da Bin Ladin'in tarafında yer aldığını şu ana kadar hiç kimse kanıtlayamadı. Buna karşılık Rusya'nın bu küçük Kafkas cumhuriyetinde, halka karşı bir savaş yürüttüğü, işkence uyguladığı, faili meçhul cinayetlere neden olduğu, şehirleri tümden bombaladığı daha fazla kanıtlanabilir bir gerçek.

ABD vurdumduymaz

Bölgeye girmeye cesaret edebilen insani yardım örgütleri bütün yaşananların tanıkları. Eğer terörizm, 'siyasi bir amaca ulaşmak için, bir topluma etkilemeye yönelik olarak gerçekleştirilen şiddet eylemleri' ise, o zaman Moskova'nın Çeçenya'da yürüttüğü savaş da terörizmin bir başka örneği.

Ama Batı'nın bu konuda sessizliğini koruması, terörizmle yaptığı mücadelesinde Amerika'ya pek güvenilirlik kazandırmıyor. Bazı terörist eylemlerinin, Beyaz Saray'ı rahatsız etmediği gözle görünür bir gerçek.

LE MONDE
Başyazı, 27 Aralık 2001