Boris
Nikolayeviç Yeltsin
Rus
politikacı. 1931 yılında Yekaterinburg (Sverdlovsk)'da doğdu.
1991'den sonra Rusya Cumhurbaşkanı. Urallar Politeknik Enstitüsü'nde
eğitim aldı. 1953-1968 arasında inşaat işçisi olarak çalıştı.
1961'de Komünist Partisi'ne katıldı. 1976'da Sverdlovsk Bölgesi'nin
birinci sekreteri oldu. 1981'de merkez komitenin üyeliğine getirildi.
1985'de Mikhail Gorbaçov onu Moskova'da partinin patronluğuna
seçti, 1986'da partinin yürütme organı Politbüro'da göreve başladı.
Gorbaçov'un reformlarını yetersizlikle tenkit etmesi ve muhafazakarlarla
çatışması üzerine Moskova'daki görevinden alındı. Radikal reformların
popülist savunuculuğunu yapması kitleleri cezbetti. USSR Yüksek
Sovyeti'ne 1989' da muhalefetten girdi. 1990'da Rusya Cumhuriyeti
Yüksek Sovyeti'ne seçildi. Yüksek Sovyet onu Rusya Cumhurbaşkanlığı'na
seçti. Komünist Parti'den istifa etti. 1991'de seçimlerde cumhurbaşkanlığını
korudu ve Gorbaçov'un baş rakibi oldu. 1991 Ağustos darbesine
Gorbaçov'a karşı başarılı bir çıkış yaptı ve güç reformcuların
ve cumhuriyetlerin eline geçti ve 8 Aralık 1991'de Bağımsız Devletler
Topluluğu'nun kurulmasını başardı ve böylece USSR'ı koruma teşebbüslerini
sona erdirdi. Rusya Cumhurbaşkanı olarak ekonomide devlet vesayetini
kaldırmaya ve kuruluşları özelleştirmeye başladı. Ekonomik zorluklar
ve siyasi muhalefet ve bilhassa Yüksek Sovyet (Parlamento)'in
muhalefeti yürütmeye çalıştığı programı yavaşlattı ve uzlaşmalar
yapmaya yöneltti.
1993
Eylülünde parlamentoyu feshetti ve seçimlere gidildi. Parlamento
destekçileri silaha başvurunca, ordu tarafından ezildiler. Aralık
1993'deki oylamada, teklif ettiği anayasa kabul edildi fakat rakiplerinin
yeni parlamentoda yer alması hesaplarını bozdu. Dış politikada
Batı ile ilişkileri büyük çapta düzeltti. Amerika Birleşik Devletleri
ile START II Nükleer Silahsızlanma Anlaşması imzaladı. Bununla
birlikte, sınırlı miktarda ekonomik yardım elde edebildi. 25 Kasım
1994'de üç yıl önce bağımsızlığını ilan ederek Bağımsız Devletler
Topluluğu'na katılmayacağını bildiren Çeçenistan'a saldırı emrini
verdi. Yeltsin'in başlattığı bu savaş yaklaşık 2 yıl sürdü. Ve
Çeçenlerin üstün direnişini sona erdiremedi. 12 Mayıs 1997'de
Çeçen İçkeriya Cumhurbaşkanı Aslan Mashadov ile anlaşma imzalamak
durumunda kaldı. 1999'da Çeçenistan'ı yeniden işgal emrini verdi.
Sağlık sorunları nedeniyle liderliği sürekli tartışma konusu oldu.
Sağlıklı olduğunu Rus halkına kanıtlamak için ekranlarda şovlar
yaptı. 1999'un sonuna doğru istifa ederek koltuğunu bir süreden
beri yıldızı parlayan Vladimir Putin'e bıraktı.
(Ajans
Kafkas)